Βαγγέλης Αποστόλου: Εμφανής η απουσία πρόβλεψης και πρόληψης στη διαχείριση της διατροφικής επάρκειας [ΒΙΝΤΕΟ]



 Ομιλία του Βαγγέλη Αποστόλου, Βουλευτή ΣΥΡΙΖΑ Ν. Ευβοίας και πρώην Υπουργού, κατά τη διάρκεια της συζήτησης του σ/ν Υπουργείου Οικονομικών «Εκσυγχρονισμός του πλαισίου λειτουργίας της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς - Πρόγραμμα συνεισφοράς Δημοσίου σε ευάλωτους οφειλέτες μέχρι τη μεταβίβαση της κατοικίας τους στον φορέα απόκτησης και επαναμίσθωσης του κεφαλαίου Α΄ του μέρους δευτέρου του τρίτου βιβλίου του ν. 4738/2020 - Ενσωμάτωση στην ελληνική νομοθεσία των Οδηγιών (ΕΕ) 2020/1151 και (ΕΕ) 2021/1159, νέος μειωμένος Ενιαίος Φόρος Ιδιοκτησίας Ακινήτων (ΕΝ.Φ.Ι.Α.), επείγουσες φορολογικές και τελωνειακές ρυθμίσεις για την αντιμετώπιση ιδίως της ενεργειακής κρίσης και άλλες διατάξεις».

«Ξεκινώ την τοποθέτησή μου με τα μέτρα που πρόσφατα ανακοίνωσε ο Υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και αναφέρονται σε διατάξεις του νομοσχεδίου, μαζί με τον κ. Σταϊκούρα, για τη στήριξη του αγροτικού χώρου. Πρώτον, η επιστροφή του ειδικού φόρου κατανάλωσης πετρελαίου θα γίνεται με κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομικών, Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και του Διοικητή της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων, στην οποία καθορίζονται οι όροι, οι προϋποθέσεις, ο χρόνος επιστροφής, οι δικαιούχοι που είναι μόνο οι κατά κύριο επάγγελμα αγρότες και γενικά όλη η διαδικασία που είναι κατεξοχήν προβληματική, μα κυρίως, πάνω απ’ όλα, γιατί φαίνεται ότι δεν έχετε ακόμη αντιληφθεί ότι στην ύπαιθρο υπάρχει ένας αγροτικός χώρος ο οποίος βοηθά με συμπληρωματικό εισόδημα την παραμονή των κατοίκων στις περιοχές τους.

Και βεβαίως είναι προβληματική η διαδικασία γιατί πρώτα καλεί τους αγρότες να πληρώσουν για να τους επιστραφεί μετά, όταν το αποφασίσουν οι Υπουργοί. Εμείς κρατάμε μια επιφύλαξη για το συγκεκριμένο μέτρο, κυρίως για τον τρόπο που υλοποιείται.

Θα μπορούσατε, κύριοι Υπουργοί, να δείτε πρώτα την περίπτωση μη πληρωμής του ειδικού φόρου κατανάλωσης, αν κάνατε σωστή χρήση της δήλωσης ΟΣΔΕ, όπου απεικονίζεται το είδος της καλλιέργειας και η έκταση, πράγμα που σημαίνει ότι μπορούσατε να ελέγξετε το απαιτούμενο πετρέλαιο. Ας ελπίσουμε τουλάχιστον ότι κάποια βελτίωση θα φέρει αυτή η ρύθμιση στους αγρότες.


Δεύτερον, η μείωση του ΦΠΑ στα λιπάσματα από 13% στο 6% δεν έχει ουσιαστικά κανένα νόημα, αφού ο κάθε επαγγελματίας αγρότης τον ΦΠΑ που πληρώνει τον συμψηφίζει με τον ΦΠΑ των εσόδων του. Και το άλλο: Τι θα γίνει με τα περισσότερα λιπάσματα που είναι στο 24%, όπως αυτά που αγγίζουν τις κηπευτικές καλλιέργειες, υδρολιπάνσεις και άλλες ευαίσθητες καλλιέργειες; Θα υπάρξει εκεί κάποια μείωση;

Τρίτον, η φορολόγηση του εισοδήματος. Μια απλή παράταση στην πληρωμή είναι και τίποτε άλλο. Ανακοινώσατε πριν από λίγο -ο κ. Σταϊκούρας- τη ρύθμιση για ενίσχυση κατά 4% του τζίρου των κτηνοτρόφων. Ποιων κτηνοτρόφων; Και πάλι όμως, επαναλαμβάνω, ξεχνάτε ότι ιδιαίτερα η κτηνοτροφία είναι αυτή η οποία εξασφαλίζει ένα συμπληρωματικό εισόδημα σε πάρα πολλούς κατοίκους. Αποκλείονται αυτοί.

Εδώ κι έναν μήνα, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, που άρχισε η εγκληματική εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία έπρεπε ήδη, κύριοι της Κυβέρνησης, να έχετε πάρει εκείνες τις πρωτοβουλίες, πρωτίστως ως χώρα αλλά και ως Ευρωπαϊκή Ένωση, οι οποίες θα απαντήσουν στο ερώτημα: Τι πρέπει να κάνουμε τώρα για να υπηρετήσουμε τη διατροφική μας επάρκεια, τη διατροφική μας επιβίωση; Στηρίζουμε πρωτίστως την προμήθεια και την παραγωγή δημητριακών που χρειαζόμαστε σε άλευρα και σε ζωοτροφές.

Ήδη η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παίρνει σχετικές πρωτοβουλίες –καλοδεχούμενες-, αλλά αυτή την ώρα πρέπει να υπάρξει και εσωτερική εγρήγορση. Η σύσταση μιας επιτροπής στον Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων που παρακολουθεί την αγορά δεν αρκεί. Η επισιτιστική κρίση έρχεται. Θα περίμενα πιο συγκεκριμένα και περισσότερα πράγματα.

Σας προτείνω λοιπόν πρωτοβουλίες καταρχήν σε ενωσιακό επίπεδο.

 Πρώτον, να δοθεί η δυνατότητα στα κράτη-μέλη άμεσης αλλαγής από το 2022 του ορισμού της ελάχιστης δραστηριότητας, ώστε να καταργηθεί η δυνατότητα χορήγησης άμεσων ενισχύσεων σε εκτάσεις με αγρανάπαυση που θα καλλιεργηθούν για ζωοτροφές.

 Δεύτερον, να τροποποιηθεί άμεσα ο κανονισμός ώστε να δοθεί η δυνατότητα αύξησης του προϋπολογισμού των συνδεδεμένων ενισχύσεων στο 15% για το 2022, υπό την προϋπόθεση χορήγησης του επιπρόσθετου προϋπολογισμού αποκλειστικά και μόνο -και το τονίζω- στη χορήγηση συνδεδεμένων ενισχύσεων για την καλλιέργεια ζωοτροφών.

 Και τρίτον, να υποβληθεί αίτημα για αύξηση του προϋπολογισμού του προγράμματος για μεταφορά ζωοτροφών όχι μόνο για την Κρήτη, αλλά για όλα τα νησιά και ιδιαίτερα, για τα μικρά νησιά του Αιγαίου.

Στις προτάσεις που υπέβαλε η πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης, η υλοποίηση βεβαίως των οποίων δεν έχει ξεκινήσει ακόμη, δεν είναι σαφές αν πρόκειται για ανακατανομή -και εννοώ για το μεταφορικό ισοδύναμο- ή για αύξηση του προϋπολογισμού.

Πρωτοβουλίες στο εσωτερικό:

 Πρώτον, ανακατανομή του προϋπολογισμού του 2022 των συνδεδεμένων ενισχύσεων και περαιτέρω ενίσχυση των πρωτεϊνούχων καλλιεργειών που προορίζονται για ζωοτροφές.

 Δεύτερον, τροποποίηση της νέας πρόσκλησης της δράσης της νιτρορύπανσης που εκδόθηκε στις 16-2-2022 και κατάργηση της δυνατότητας διατήρησης των εκτάσεων σε αγρανάπαυση που θα ενταχθούν στη δράση.

 Και τρίτον, χρήση ηλίανθου, καλαμποκιού και άλλων ενεργειακών φυτών ως βιοντίζελ, μόνο στην περίπτωση που δεν είναι εφικτή η χρησιμοποίησή τους ως τρόφιμο ή ζωοτροφή. Μόνο σε αυτή την περίπτωση να αφεθούν, διαφορετικά να χρησιμοποιηθούν για τη συγκεκριμένη παραγωγή ζωοτροφών.

Επειδή τα τελευταία χρόνια δεν γίνεται αποθεματοποίηση δημητριακών και σογιάλευρου, σε επίπεδο χώρας θα πρέπει να γίνουν οι κατάλληλες μελέτες για τις ελληνικές ανάγκες και να δημιουργηθούν οι απαραίτητες υποδομές.

Ένα θέμα που θα πρέπει να εξεταστεί τόσο στο Συμβούλιο Υπουργών Γεωργίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όσο και σε εθνικό επίπεδο είναι να γίνουν άμεσα διμερείς διπλωματικές ενέργειες για άρση περιορισμών εισαγωγής δημητριακών στη χώρα μας από χώρες όπως η Βουλγαρία και η Ρουμανία. Δεν έχω ακούσει κάποια συζήτηση. Στην παρούσα στιγμή και για την αντιμετώπιση της κατάστασης που έχει δημιουργηθεί το

Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης θα πρέπει να βγει από την αδράνεια που προκάλεσε το σοκ και να λειτουργήσει σε συνθήκες ανάγκης.

Πρέπει άμεσα να προβεί

 σε διερεύνηση και συμφωνίες με εναλλακτικές πηγές προμήθειας δημητριακών,

 σε αυστηρούς ελέγχους για να αντιμετωπιστούν τα φαινόμενα αθέμιτου ανταγωνισμού και αισχροκέρδειας που λειτουργούν στον χώρο,

 σε απογραφή των αποθηκευμένων ποσοτήτων σε δημητριακά και λοιπές ζωοτροφές προκειμένου να έχει την εικόνα για το ποια είναι η ποιότητα των αποθεμάτων τους.

Με την τροπολογία που σας ανέφερα προηγούμενα, που εσπευσμένα φέρατε χθες το βράδυ, επισήμανα κυρίως αυτά που είπα πριν δυο-τρεις μέρες σε επίκαιρη ερώτηση εδώ στην Αίθουσα, πράγμα που αποδεικνύει για άλλη μια φορά την απουσία πρόβλεψης και πρόληψης της κατάστασης και τη μη εφαρμογή πολιτικών διαχείρισης κινδύνου.

Σας μίλησα προχθές -ήταν εδώ ο Υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης- για αισχροκέρδεια.

Από χθες το βράδυ οι ζωοτροφές πωλούνται με «καπέλο» 35%. Στην τροπολογία, μάλιστα, που καταθέσατε πριν από λίγο ο Υφυπουργός Πολιτικής Προστασίας κάπου ανακατεύει όλες τις δασικού χαρακτήρα κινήσεις που πρέπει να γίνουν.

Έχουμε σοβαρά θέματα επιβίωσης. Προσέξτε. Λέτε όταν θα αρχίσουν οι δασικές πυρκαγιές θα υπάρξει ανάγκη για αντιπύρ. Να ρυθμίσουμε από τώρα τη συγκεκριμένη περίπτωση.

Δεν είναι μια απλή περίπτωση. Προσέξτε, βάλτε εκεί κάποιον ειδικό επιστήμονα ο οποίος θα κάνει αυτές τις κινήσεις γιατί ενδέχεται να πάτε όλοι μέσα. Δεν προβλέπεται να υπάρχει σε αυτή τη διαδικασία, με τη ρύθμιση που έχετε κάνει. Χρειάζεται εξειδικευμένους ανθρώπους. Δεν είναι μια απλή διαδικασία. Εάν δεν ξέρεις το ανάγλυφο της περιοχής, εάν δεν ξέρεις τα μελτέμια της περιοχής τι κατευθύνσεις έχουν ανά πάσα στιγμή, δεν μπορείς να κάνεις τέτοιες κινήσεις. Προσέξτε το αυτό το πράγμα.

Για όλα αυτά, λοιπόν, καταλαβαίνετε ότι οι κίνδυνοι είναι πάρα πολλοί, αλλά ιδιαίτερα το κομμάτι που αφορά την επισιτιστική ασφάλεια, τη διατροφική μας επάρκεια. Βαυκαλίζεστε όταν λέτε: «Εμείς ισοσκελίσαμε το εμπορικό ισοζύγιο πληρωμών στον αγροτικό χώρο». Μα, εδώ δεν είναι θέμα ισοσκελισμού. Είναι άλλο πράγμα εκεί, διότι υπάρχουν εξαγωγές, ειδικά με φρούτα και λαχανικά, που παρουσιάζουν μια τάση και εμείς επί δικής μας θητείας, μάλιστα, σε δύσκολες συνθήκες το ξεπεράσαμε αυτό το έλλειμμα.

Η διατροφική επάρκεια απαιτεί κυρίως τη στήριξη στην κτηνοτροφία και στις ζωοτροφές. Σας ευχαριστώ πολύ.»

BINTEO